Maakt de crisis jou puberaal?

Tot een week geleden bleef ik zo veel mogelijk binnen, vermeed supermarkten angstvallig, hield het zo veel mogelijk bij beeldbellen en iemand een hand, of laat staan een knuffel, geven kwam niet eens in me op. In een aantal weken tijd ben ik, onder aanmoedigingen en een strenge toon van premier Rutte, veranderd in een brave burger die doet wat haar gevraagd wordt en met bange ogen zit te kijken naar de wekelijkse persconferentie vanuit Den Haag.

Van brave burger naar opstandige puber 

Maar sinds een week is er iets in mij veranderd. Ik voel me een opstandige puber. Ik wil niet meer binnen zitten, ik wil lol maken met vrienden en familie. Ik ben gaan wandelen met meer dan twee personen, slenter iedere dag op mijn dooie gemak door de supermarkt en sloeg laatst zelfs een arm om een vriendin heen. Wat is er gebeurd met die brave burger in mij?


Het gaat onbewust en geleidelijk en ik doe het zeker niet omdat ik niet meer wil luisteren, maar ik lijk het niet meer te kunnen

Waar komt die omslag vandaan?

Voor veel mensen om mij heen met wie ik deze omslag van gedrag heb besproken, is dit herkenbaar. Na een korte zoektocht op internet, blijkt mijn puberale gedrag helemaal niet zo gek. Een crisis, of beter gezegd het gedrag van mensen tijdens een crisis, heeft verschillende fasen en ontwikkelt zich in de loop van de tijd.

Fase 1: Shock

Ons gedrag in de eerste fase van een crisis lijkt nog het meeste op een shocktoestand; we zijn bang en volgen braaf de regels. Omdat niemand van ons ooit zoiets heeft meegemaakt, hebben we geen referentiekader en voelen we ons prettig en veilig bij duidelijke regels die we makkelijk kunnen volgen. We transformeren in de brave burger want we voelen ons bang en onzeker.

Fase 2: Gewenning

In de tweede fase van een crisis wennen we aan de regels en lukt het ons om werk en het onderhouden van sociale contacten op te pakken. Deze gewenning aan de nieuwe situatie brengt met zich mee dat we lakser met de regels omgaan. Enerzijds gebeurt dit onbewust, anderzijds gaan we ook bewust meer mopperen en beginnen we de situatie beu te worden. We kunnen moeilijk nog binnen blijven en onze drang naar sociale contacten wordt steeds groter. De aanmoedigingen dat we vol moeten houden, willen we eigenlijk niet meer horen.

Fase 3: Verzet

In de laatste fase van een crisis treedt verzet op. Regels en voorschriften vanuit de overheid worden massaal losgelaten en ook demonstraties zijn niet vreemd in deze fase. In verschillende landen  zie je de eerste verzetten tegen de lockdown al opstaan. 

Effect op de samenleving

Op lange termijn heeft een langdurige crisis ook effect op de samenleving. Er zijn onderzoeken gedaan naar landen die vaak met epidemieën te maken hebben en inwoners lijken introverter te zijn, ze zijn seksueel geremder en handelen naar strakkere sociale normen.


Daarnaast is er vaak minder tolerantie naar mensen die zich afwijkend gedragen of er afwijkend uitzien. Dit heeft te maken met het eigen psychologische immuunsysteem; mensen worden angstiger voor elkaar dan voor een virus zelf en er gaan alarmbellen in het hoofd af wanneer iemand zich afwijkend gedraagt.

Neem die puber bij de hand!

Dus, is mijn lichtelijke recalcitrante gedrag raar? Nee, volgens de theorieën rondom crises gedraag ik me precies zoals verwacht.

Maar, als langzaamaan iedereen naar fase twee of drie gaat bewegen in zijn of haar gedrag, baart dat mij wel zorgen. De regels zijn er immers niet voor niets. Ook de langetermijneffecten van deze crisis zijn beangstigend. We gaan toch niet straks mensen die afwijken in gedrag of uiterlijk buiten onze samenleving plaatsen? 


Het is belangrijk kritisch te zijn, ook in deze tijden. Kritisch te zijn op beleid en regels, maar ook op je eigen gedrag. Waarom doen we wat we doen? Wees bewust van je eigen gedrag en bereid je voor op de fasen die nog komen gaan. Wees alert op de regels en elkaar, zonder bang te zijn voor de ander. Angst voor de ander is niet nodig, afstand nu even wel. Dus, ondanks dat ik het zelf niet meer kan horen en jij misschien ook niet meer: Hou nog even vol! 

5 keer bekeken
SAMEN AAN DE SLAG?

CONTACT

vraag@leefbaarheidgld.nl

© 2020 Leefbaarheidsalliantie Gelderland I Privacyverklaring

logo-leefbaarheidsalliantie.png
  • White Houzz Icon
  • White Facebook Icon
  • White Twitter Icon
  • Spotify
  • White YouTube Icon